KHI NHÀ BÁO NHẦM LẪN GIỮA QUAN ĐIỂM VÀ SỰ THẬT: LÀM SAO ĐỂ LẤY LẠI NIỀM TIN CỦA ĐỘC GIẢ?

Theo bài viết, tranh luận về truyền thông thường bị đơn giản hóa thành cuộc đối đầu giữa “truyền thông dòng chính” và “truyền thông thay thế”. Nhưng vấn đề cốt lõi không nằm ở việc một cơ quan báo chí thuộc nhóm nào, mà ở cách họ làm báo: Tin tức có được tách biệt rõ ràng với bình luận? Các quan điểm trái chiều có được phản ánh công bằng? Và độc giả có được tôn trọng quyền tự mình đưa ra kết luận?

Nhà báo Julia Ruhs cho rằng trong một số giai đoạn, đặc biệt qua đại dịch COVID-19 và các cuộc tranh luận về khí hậu, một bộ phận nhà báo đã quá gần với quan điểm của chính phủ và các cơ quan nhà nước, làm mất đi khoảng cách phản biện cần thiết của nghề báo. Theo bà, nhiệm vụ của nhà báo không phải là thuyết phục người dân phải có một thái độ nhất định.

Trong khi đó, nhà báo Mary Abdelaziz-Ditzow cho rằng một nền báo chí hoàn toàn “trung lập” gần như không thể tồn tại, bởi ngay từ việc lựa chọn tin nào được đưa lên trang nhất, tin nào bị bỏ qua, báo chí đã tạo ra một góc nhìn về thực tế. Vì vậy, điều quan trọng là phải có sự đa dạng trong nội bộ mỗi tòa soạn, để nhiều quan điểm khác nhau được hiện diện.

Bài viết cũng nhấn mạnh một ranh giới rất quan trọng: Có góc nhìn không phải là vấn đề; vấn đề là che giấu góc nhìn của mình rồi trình bày nó như thể đó là sự thật duy nhất. Khi ý kiến cá nhân len vào tin tức và mục tiêu trở thành định hướng suy nghĩ của độc giả, niềm tin dành cho báo chí sẽ bị tổn thương.

Nhà báo Franziska Harter đưa ra một ví dụ về sự minh bạch: một cơ quan truyền thông có thể công khai thế giới quan của mình, thay vì giả vờ không có lập trường. Khi độc giả biết rõ bài viết được nhìn từ góc độ nào, họ có thể tự đánh giá thông tin một cách tỉnh táo hơn.

Nhà báo Roman Zeller thì nhấn mạnh vai trò đặc biệt của báo chí trong một nền dân chủ: Báo chí không phải để làm hài lòng những người đang nắm quyền lực, mà phải đặt câu hỏi, kiểm chứng và giám sát quyền lực. Nếu báo chí không còn khiến những người có quyền lực phải “khó chịu”, nó có nguy cơ biến thành công cụ quảng bá cho chính quyền thay vì thực hiện chức năng kiểm soát quyền lực.

BÀI HỌC CHO NGƯỜI ĐỌC VÀ CỘNG ĐỒNG NGƯỜI VIỆT TẠI ĐỨC

Trong thời đại mạng xã hội, mỗi ngày chúng ta tiếp nhận vô số thông tin từ báo chí, Facebook, YouTube và các nguồn khác. Không nên vội tin chỉ vì thông tin phù hợp với suy nghĩ của mình; cũng không nên vội bác bỏ chỉ vì nó trái với quan điểm cá nhân.

Một người đọc tỉnh táo cần biết đọc nhiều nguồn, phân biệt tin tức với bình luận, kiểm chứng thông tin và tự đưa ra nhận định.

Đối với cộng đồng người Việt tại Đức, đây cũng là một phần quan trọng của quá trình hội nhập: Hiểu cách truyền thông hoạt động, tôn trọng sự khác biệt về quan điểm và biết kiểm chứng thông tin trước khi chia sẻ.

Bởi sau cùng, báo chí tốt không phải là báo chí luôn nói điều chúng ta muốn nghe. Báo chí tốt là báo chí cung cấp đủ thông tin, đưa ra những góc nhìn khác nhau và để người dân có quyền tự mình suy nghĩ, cân nhắc và phán đoán.

Khi báo chí tôn trọng sự thật và tôn trọng trí tuệ của độc giả, niềm tin mới có thể được xây dựng trở lại.

P/s: Viet-bao.de luôn cập nhật những Thông tin hữu ích, chính xã, mới nhất để bà con hiểu luật Đức, chủ động phòng tránh và hội nhập an toàn, mời bà con bấm vào "Theo Dõi FB Quynh Nga Pham", cùng giúp nhau hội nhập tốt ở nơi quê hương thứ hai. (Cầu mong bà con bình an - Nước Đức và thế giới hòa bình).

​Nguồn: Viet-bao.de lược dịch theo Tagesschau.de 3.9.2026.